Obietnica i prawo zucha

    W czasie przynależności zucha do gromady odbywa się naturalny proces wychowawczy, który kształtuje młody charakter. Budowana jest hierarchia wartości i celów. To ona pozwala na dokonywanie świadomego wyboru między tym co jest dobre, a co złe. Daje również możliwość przyjęcia odpowiedzialności za siebie i innych.

    Kierunek wychowania najmłodszej grupy wiekowej w ruchu harcerskim wytycza Prawo Zucha. "Zgodnie z porównaniem Aleksandra Kamińskiego jest ono kompasem zuchmistrza - kapitana okrętu, na który wsiadają młodzi ludzie z nadzieją, że zostaną dowiezieni do celu". Za cel ten uważa się ukształtowanie młodego człowieka na odpowiedzialnego obywatela, który będzie potrafił odnaleˇć się, pomóc i kształtować życie swojej rodziny, społeczności lokalnej. Mowa tu o człowieku wielostronnie rozwiniętym i utalentowanym.

    Pierwszy punkt Prawa Zucha brzmi: zuch kocha Polskę. Ma on charakter szeroki i uniwersalny. A przede wszystkim ma wymiar ogólnoludzki. Najistotniejsza jest sama umiejętność kochania, akceptowania samego siebie, świata i otoczenia. Szacunek dla godności i wolności drugiego człowieka, a także do jego odmienności. Znaczy to również, że zuch nie myśli jedynie o sobie, ale potrafi żyć dla drugiego człowieka - dla rodziców, rodziny, przyjaciół, społeczeństwa. Zna i szanuje tradycję. "Kochać Polskę to znaczy budować poczucie więzi i wspólnoty z rodziną, kolegami ze szkoły, wsią, osiedlem, miastem, wreszcie z wszystkimi mieszkającymi w Polsce, których łączy wspólnota tradycji, kultury, historii i języka". Budowanie patriotyzmu zaczyna się od rodziny. Kochanie Polski to uczestnictwo w życiu kraju, uczenie się bycia dobrym obywatelem. A co za tym idzie, poznawania praw i powinności obywatelskich oraz zasad demokracji.

   Zuch kocha swoich rodziców - to drugi punkt Prawa Zucha. Najważniejszy jest tu sam szacunek dla osób, które przez pierwsze lata wychowywały i dbały o prawidłowy rozwój dziecka. Szacunek za ich wysiłek. Wdzięczność za miłość jaką obdarzyli dziecko i za dobre słowo zawsze wtedy gdy było ˇle. Z zuchem wszystkim powinno być dobrze, gdyż jest on dzielny, czuły, opiekuńczy i sprawiedliwy. Znaczy to również, że dążąc do realizacji własnych celów zuch nie przeszkadza innym i nie potępia nikogo. Co ważne nie zapomina również o miłości do bliˇniego. Ten kto potrafi kochać siebie i innych nigdy nie będzie żył w osamotnieniu.

    Zuch mówi prawdę! Jest to jeden z najtrudniejszych punktów Prawa dla młodego człowieka. Wiadomo wszak, że najmłodsi uwielbiają prześcigać się w wymyślanych historyjkach na temat tego gdzie byli, co interesującego robili. Jednak wychowanie w gromadzie zuchowej ma na celu uświadomienie iż takie to bajki do niczego pozytywnego nie dążą. Dziecko od najmłodszych lat ma wpajane do głowy, że tylko prawda dać może nam zaufanie i szacunek innych.

    Czwarty punkt - zuch jest dzielny - wiąże się z odwagą, zaradnością i wytrzymałością. Dzielność oznacza siłę zewnętrzną i wewnętrzną dzieci w gromadzie. Zuch dzielny jest sprawny fizycznie, odporny, zręczny. Jest również prawy - umie przyznać się do złych postępków i nie boi się odpowiedzialności. Zawsze można na niego liczyć, nie jest tchórzem. Gromada darzy go przyjaˇnią i zaufaniem, on zaś przez swoje postępowanie motywuje do działania innych.

    Zuch pamięta o swoich obowiązkach, bo jest słusznie przekonany, że czyni dobrze. Choć danych mu obowiązków mogło być wiele, to on będzie się starał w jak najlepszy sposób ze wszystkich wywiązać. Zuch jest obowiązkowy w nauce, potrafi utrzymać porządek, pomaga rodzicom. Jest słowny i punktualny, a także posłuszny. Stara się być rzetelnym we wszystkim co robi.

    Zuch stara się być coraz lepszy każdego dnia. Ciągle dąży wzwyż, szuka prawdy o świecie. Poprzeczka, którą on sam sobie stawia naturalnie podnoszona jest ku górze. Podnosi on swoje umiejętności, rozwija i kształtuje charakter. Sprawia, że wszystkim w jego towarzystwie jest dobrze. "Jak pisał Aleksander Kamiński: dobrze być powinno z tobą siostrze, matce, Marcinowej (...), psu, kwiatu doniczkowemu i krzakowi bzu rozkwitającemu na wiosnę, twoim sankom i sankom twoich kolegów. Nawet twoje rękawiczki powinny się czuć dobrze u ciebie i nie powinny być poniewierane, a natychmiast w razie rozdarcia zszyte".

    Zawarte w Prawie Zucha reguły powinny być rozumiane w możliwie najgłębszy sposób. Powinny być dopasowywane w sposób indywidualny i mają być też rodzajem dyscypliny.

    Obiecuję być dobrym zuchem, zawsze przestrzegać Prawa Zucha - to najważniejsze słowa, które zuch wypowiada dobrowolnie w czasie przynależności do gromady. Młodzi przed własnym sumieniem odpowiadają za przestrzeganie dobrowolnie przez siebie złożonej obietnicy. Woli jej dotrzymania zuch ma dowodzić swoim zachowaniem, nauką, zabawą i pracą.

Tekst pochodzi z pracy pani Anieli Jurków "ZHW jako organizacja pozarządowa w ramach polskiego społeczeństwa obywatelskiego..."